Dobre praktyki

Dobre praktyki

Tutaj opisujemy rozwiązania, które się sprawdzają, dobre praktyki i doświadczenia związane z budową odporności IK.
Poniżej zgromadzono wartościowe poradniki, instruktaże etc. pokazujące jak budować systemy bezpieczeństwa w obiektach IK. Po kliknięciu w okładkę dokumentu następuje przekierowanie do oryginalnego dokumentu.

Poradniki

Podmiot krytyczny: kim będzie i co go czeka? Przewodnik po obowiązkach z projektu ustawy

Polska implementacja dyrektywy CER (2022/2557) w postaci nowelizacji ustawy o zarządzaniu kryzysowym, uchwalonej 29 maja 2026 roku (oczekującej w chwili pisania

Operator infrastruktury krytycznej: kim będzie i co go czeka? Przewodnik po obowiązkach z projektu ustawy

Nowelizacja ustawy o zarządzaniu kryzysowym uchwalona 29 maja 2026 roku, wdrażająca unijną dyrektywę CER (2022/2557), oczekuje na podpis Prezydenta RP.

Co raport PISM oznacza dla operatorów infrastruktury krytycznej?

„Biała Księga rosyjskich aktów sabotażu i dywersji wobec członków Rady Państw Morza Bałtyckiego”, opublikowana w maju 2026 roku przez Polski Instytut

Poradniki dla operatora IK

Załącznik nr 1 do NPOIK 2023 zawiera podstawowe informacje na temat technicznych i organizacyjnych aspektów ochrony infrastruktury krytycznej (IK). Może on posłużyć jako zestaw konkretnych wskazówek dotyczących budowy i funkcjonowania systemu ochrony IK. Dodatkowo w dokumencie można znaleźć ocenę skuteczności poszczególnych metod zapewnienia bezpieczeństwa, jak również propozycję strategii implementacji, która zapewni, że będzie ona najbardziej efektywna.

Raport przedstawia propozycję standaryzacji wymagań w obszarze bezpieczeństwa fizycznego, technicznego, osobowego i prawnego, a także w zakresie cyberbezpieczeństwa oraz ciągłości działania. Dzięki odwołaniu do uznanych norm i dobrych praktyk dokument stanowi model referencyjny, który ułatwia interoperacyjność działań, lepsze zarządzanie ryzykiem i zgodność z europejskimi regulacjami. To również zaproszenie do współpracy, platforma wspólnego języka dla operatorów, administracji i jednostek audytowych.

Świetnym źródłem wiedzy w zakresie budowania odporności na zagrożenia i przygotowania pracowników i samego obiektu na różne typy niebezpiecznych sytuacji są materiały z nieistniejącej już strony antyterroryzm.gov.pl. W chwili obecnej można je ściągnąć z portalu gov.pl.

Raport PTBN (Polskie Towarzystwo Bezpieczeństwa Narodowego) dotyczące zagrożeń dla IK wynikających z upowszechnienia i dostępności platform bezzałogowych (dronów).

"Podręcznik postępowania z incydentami naruszenia bezpieczeństwa komputerowego" to publikacja przeznaczona dla podmiotów, które nie posiadają jeszcze dostatecznego przygotowania do postępowania z mogącym się wydarzyć cyberincydentem, który zakłaóciłby realizację zadań stojących przed podmiotem.

Celem dokumentu jest wskazanie podmiotom zarządzającym wielkopowierzchniowymi obiektami handlowymi lub innymi obiektami, w których przebywa znaczna liczba osób, rozwiązań, które mogą zminimalizować możliwość wystąpienia zagrożenia o charakterze terrorystycznym, a także zniwelować jego ewentualne skutki. Opisane w nim wskazówki i zalecenia skonstruowane zostały w sposób ogólny i mogą być wykorzystane do różnej kategorii obiektów. Część z wymienionych rozwiązań jest już stosowana przez niektórych zarządców centrów handlowych. Zaproponowane w poradniku rekomendacje mogą być wykorzystane nie tylko w odniesieniu do zagrożeń o charakterze terrorystycznym. Ich wdrożenie może przyczynić się do poprawy bezpieczeństwa również w innych obszarach

Wyzwania i rozwiązania w zakresie rozwoju strategii mających na celu zmniejszenie ryzyka ataku terrorystycznego na obiekt IK. Przykłady z różnych państw pokazujące jak poszczególne państwa budowały strategie zarządzania ryzykiem i kryzysem, mapowały zagrożenia, minimalizowały podatność na ataki terrorystyczne, dzieliły się informacjami i zapewniały koordynację między różnymi podmiotami.

Metodyka ochrony niejądrowej IK energetycznej oraz przeciwdziałania zagrożeniom związanym z cyberprzestępczością. Zalecane dobre praktyki obejmują ćwiczenia podnoszące świadomość, krajową/międzynarodową współpracę i wymianę informacji między podmiotami publicznymi i operatorami.

Ogólna charakterystyka amerykańskiego podejścia do ochrony IK. Zamieszczono listę istotnych zagrożeń i opisano główne zasady ochrony i bezpieczeństwa IK, w tym ramy zarządzania ryzykiem oraz rolę programów szkoleniowych i edukacyjnych.

Gobalne łańcuchy dostaw są integralną częścią współczesnej gospodarki. Wykorzystanie towarów i usług z całego globalnego rynku przynosi ogromne korzyści podmiotom sektora prywatnego, instytucjom, rządom stanowym i lokalnym. Jednak te same korzyści narażają również organizacje na ryzyko związane z globalnym łańcuchem dostaw. Programy zarządzania ryzykiem w łańcuchu dostaw (SCRM) zorientowane na bezpieczeństwo zapewniają organizacji lepszy wgląd w jej własne narażenie na ryzyko. Raport prezentuje procedury i najlepsze praktyki SCRM.

Dokument pt. „Insider Threat Guide”, opublikowany przez National Counterintelligence and Security Center (NCSC) we współpracy z National Insider Threat Task Force (NITTF), stanowi kompendium najlepszych praktyk przeznaczonych dla amerykańskich urzędów i agencji rządowych. Jego celem jest wsparcie tych podmiotów w tworzeniu, utrzymaniu i ulepszaniu programów przeciwdziałania zagrożeniom wewnętrznym. Został on opracowany na podstawie doświadczeń i wniosków społeczności zajmującej się zagrożeniami wewnętrznymi. Struktura przewodnika obejmuje wstęp, listę przydatnych odniesień, rozdział o fundamentach programów oraz sześć głównych rozdziałów, które odpowiadają głównym kategoriom minimalnych standardów.

Publikacja pt. „Europejski podręcznik szkoleniowy dla personelu ochrony żeglugi morskiej (2023)” jest przeznaczony głównie dla prywatnych pracowników ochrony działających w obiektach portowych z certyfikatem ISPS, ale zalecany jest również dla personelu ochrony pracującego w portach śródlądowych. Podręcznik ten został opracowany przez Komitet ds. Bezpieczeństwa Morskiego CoESS jako przewodnik po Międzynarodowym Kodeksie Ochrony Statków i Obiektów Portowych (ISPS). Podstawowym celem kodeksu ISPS jest ochrona portów i statków przed zagrożeniami terrorystycznymi, piractwem i przestępczością zorganizowaną. Podręcznik ten jest zgodny z normą europejską (CEN) EN 17483 „Prywatne firmy ochroniarskie – Ochrona infrastruktury krytycznej”, a konkretnie EN 17483-3 „Bezpieczeństwo morskie i portowe”.

Opracowanie dotyczące ryzyka i zarządzania ryzykiem w zakresie ochrony IK. Charakterystyka potencjalnych zagrożeń i propozycje list kontrolnych do oceny stanu zarządzania ryzykiem i kryzysem. W dokumencie zamieszczano ponadto sugestie procedur poprawiających bezpieczeństwo.

Indyjskie opracowanie pokazujące strategie ograniczania ryzyka ataków terrorystycznych na budynki, zwłaszcza w wyniku eksplozji. Propozycje środków bezpieczeństwa dla nowych i istniejących konstrukcji budowlanych, biorące pod uwagę aspekty oceny podatności i zarządzania ryzykiem.

Dokument zawiera szczegółowe informacje dotyczące niebezpieczeństwa jakie stanowią IED, ponadto zawiera listę celów i zadań, służących minimalizacji wystąpienia incydentów tego typu oraz ochrony obywateli i infrastruktury.

MOJE ARTYKUŁY

Potencjalna infrastruktura krytyczna: czym jest i co oznacza dla inwestorów?

Nowelizacja ustawy o zarządzaniu kryzysowym z dnia 29 maja 2026 r. (Dz. U. poz. 815), która wejdzie w życie 3 lipca 2026 r., wprowadza do polskiego

Kto wyznacza operatorów infrastruktury krytycznej? Przewodnik po procesie identyfikacji

Nowelizacja ustawy o zarządzaniu kryzysowym uchwalona 29 maja 2026 roku, oczekująca na podpis Prezydenta RP, precyzyjnie reguluje kto i w jaki sposób

Kto jest podmiotem krytycznym? Jak ustawodawca wyznacza granicę między operatorem IK a podmiotem krytycznym

Nowelizacja ustawy o zarządzaniu kryzysowym uchwalona 29 maja 2026 roku przyniosła jeden z najważniejszych od lat przełomów w polskim systemie ochrony infrastruktury

BEZPIECZEŃSTWO FIZYCZNE OBIEKTU - ROZWIĄZANIA BRYTYJSKIE

 Projekt IK wspiera i bierze udział w tworzeniu inicjatyw naukowych i badawczych w obszarze #ochronaIK oraz budowania odporności infrastruktury krytycznej.

Dr Karolina Wojtasik

Specjalista ds. bezpieczeństwa,
wykładowca akademicki